N.V. Houtindustrie Picus was een vooraanstaande houtverwerker in Eindhoven met een geschiedenis van maar liefst 180 jaar.
Het bedrijf begon in 1883 als J. Bruning & zoon, opgericht door Johann Brüning uit Duitsland. Aanvankelijk stond het bekend als een 'door stoom te drijven sigarenkistenfabriek'. In eerste instantie werd er fineer geproduceerd voor de sigarenindustrie, maar er lag een grootsere toekomst in het vizier: het werd de grootste en langst bestaande sigarenkistenfabriek in Nederland.
Tekening van de Picusfabriek in 1898
Foto: vervaardiger onbekend, collectie Regionaal Historisch Centrum Eindhoven, nr. 11228
In 1909 breidde het bedrijf zijn productie uit naar triplex en multiplex; materialen die werden gebruikt in Fokker-vliegtuigen, auto's en schepen. In 1912 werd de onderneming omgezet in N.V. Houtindustrie Picus, vernoemd naar de wetenschappelijke naam voor de specht, die ook op het logo te zien is.
De productie werd meer divers, zo werden er ook meubels gemaakt. In 1913 opende Picus een nieuwe fabriek met elektrische machines. Dit zorgde ervoor dat de productie aanzienlijk steeg. In 1937 begon de productie van massieve deuren, gemaakt van multiplex en andere materialen. In 1951 werd daar spaanplaat aan toegevoegd.
In 1963 opende Picus een tweede kistenfabriek in Asten en een deurenfabriek. Tegen die tijd werkten er ongeveer 800 mensen bij het bedrijf. In de late jaren zestig van de 20e eeuw nam Picus de meubelfabriek Verhoeven in Waalre over en begon met de productie van luidsprekerboxen.
Tegen het einde van de jaren zeventig werden de vestigingen in Waalre en Asten gesloten en begon de neergang van het bedrijf. In 1968 werd Picus verkocht aan het Amerikaanse bedrijf U.S. Plywood en later ondergebracht bij de Belgische dochteronderneming Intermills S.A. Picus bleef echter worstelen en in 1993 ging het bedrijf failliet. Er volgde een doorstart waarbij de productie van triplex verdween en de deurenfabricage verhuisde naar Grouw, waar Van Vuuren Deuren ontstond uit de samenvoeging van Picus Deuren met Halbertsma Deuren. Deze fabriek bestaat nog steeds.
Kort voordat Picus in 1993 failliet ging, was de sigarenkistenfabriek verzelfstandigd. In 1995 werd deze fabriek overgenomen door F. van Hapert in Waalre. Een nieuwe fabriek voor luxe sigarenkisten werd in 1997 in Woensel geopend, maar sloot alweer in 2001. Tegenwoordig heeft de Picus Group fabrieken in de Dominicaanse Republiek, Nicaragua en de Filipijnen. Ze zijn nu 's werelds grootste fabrikant van sigarenkisten en maken ook verpakkingen voor thee, bestek en andere producten.
In Eindhoven zijn er geen Picus-activiteiten meer. Het voormalige Picus-terrein werd in 2006-2007 omgetoverd voor woningbouw. De kantoorvilla aan de Tongelresestraat is bewaard gebleven: het pand is gerestaureerd en heeft de status van gemeentelijk monument gekregen.
